Тиловат саждаси

Сажда оятини ўқиган ёки тинглаган киши сажда қилиши вожибдир. Бунда сажда ояти ўқилганидан кейин қиблага юзланиб: “Аллоҳу акбар” деб тўғри саждага бориладида, уч марта тасбеҳ айтиб, яна, “Аллоҳу акбар”, деб саждадан турилади ва шу дуони ўқийди:

سَجَدَ وَجْهِيَ لِلَّذِى خَلَقَهُ وَشَقَّ سَمْعَهُ وَبَصَرَهُ بِحَوْلِهِ وَقُوَّتِهِ فَتَبَارَكَ ٱﷲُ أَحْسَنُ ٱلخَالِقِين

رواه البخاري و مسلم، الترمذي، النسـائى

Маъноси: “Юзим унинг қудрати билан яралган, унга қулоқ ва кўз берган зотга сажда қилди, энг гўзал яратувчи Аллоҳ улуғдир”.
Бу дуони Ойиша онамиз (розийаллоҳу анҳо) Пайғамбаримиздан (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) ривоят қилганлар.

Тиловат саждасининг фазли

عن أبي هريرة رضي الله عنه قال:

قال رسول الله صلي الله عليه و سـلم:

إذا قرأ ٱبن اۤدم السـجدة فسـجد ٱعتزل الشيطان يبكي، يقول: يا ويله أُمِر بالسـجود فسـجد فلـه الجنـة و أُمِرت بالسـجود فعصيت فلي النار

. رواه أحمد ر مسلم و ٱبن ماجة

Абу Ҳурайрадан (розийаллоҳу анҳу) ривоят қилинади:
“Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) айтдилар: “Агар одам боласи сажда оятини ўқиса ва сажда қилса, шайтон йиғлаган ҳолида узоқлашади, сўнгра: “Эй, мен ҳалок бўлдим, одам боласи саждага буюрилди, бас, сажда қилди, унга жаннат бўлди ва мен саждага буюрилдим ва унга осий бўлдим ва менга дўзах бўлди”, - дейди”.
(Аҳмад, Муслим, Ибн Можа ривоятлари).
Қуръони Каримда ўн тўртта сажда ояти бор. Бир сажда оятини бир вақтда бир жойда икки ёки ундан кўп бора ўқиган киши бир марта тиловат саждасини қилади. Худди шунингдек, таълим олаётган талабалар бир синфда барчалари сажда оятини такрор ўқисалар ҳам, бир марта сажда қиладилар. Агар бир сажда ояти бошқа-бошқа жойларда ўқилса, ҳар бири учун алоҳида сажда қилади. Сажда оятига бир ёки бир неча оят қўшиб ўқиш мустаҳабдир. Мусҳафи шарифда саждани вожиб қилувчи ибора устига ушбу ётиқ чизиқ тортилади ва унинг охирига (۩) аломати қўйилади. Мисол:

۝۩ كَلاَّ لاَ تُطِعْهُ وَٱسْجُدْ وَٱقْتَرِب

Намозда сажда оятидан сўнг тиловат саждасини ният қилиб намознинг рукусига борса ёки уни ният қилмаса ҳам намознинг саждасини қилса, тиловат саждаси ўрнига ўтади.